@Chuyện ngắn trích từ ấn phẩm kỳ 53 – Ấn phẩm bán khống cuối cùng của TGN
Đặt mua ấn phẩm đầu tư giá trị đầu tiên & duy nhất tại Việt Nam – TGN: https://wp.me/Pcnhon-z1
@BBT, đăng lại T1/2026:
Sau khi đăng lại bài viết về các thương vụ bán khống thảm họa của giới fund managers trong ấn phẩm kỳ 53 (https://newslettervietnam.com/an-pham-dau-tu-gia-tri-53/), chúng tôi đọc lại Nội dung đặc biệt về quyển sách Dead Companies Walking của Mr. Scott Fearon và nhớ lại câu chuyện ngắn rất hay này…
Câu chuyện ngắn này là một mũi tên bắn hai con nhạn: (1) Nó vừa cảnh báo với NĐT lí trí trong cộng đồng nhỏ chúng ta về tình cảnh nhiều “khu đô thị ma” (ghost towns) tại Việt Nam đang dần mọc lên một cách đáng báo động, thứ mà chúng tôi sẽ sớm có bài viết hai kỳ trong năm nay (2) Nó còn thể hiện tầm quan trọng của việc siêng năng đi thực địa (field legwork) trước khi đầu tư vào bất cứ đâu (*)
Thời trẻ tuổi, chúng tôi từng rất siêng năng làm việc này, thậm chí tự bỏ ra rất nhiều chi phí và công sức để có được insights thực tế, chính xác & vượt trội so với thị trường.
Bài viết cảnh báo về “Bong bóng Condotel: Thực trạng đáng báo động” tại Đà Nẵng là một trong những kết quả từ nỗ lực field legwork mà chúng tôi rất tự hào: https://newslettervietnam.com/bong-bong-condotel-dang-bao-dong-ky-1/. Trong thời gian tới, với nguồn cảm hứng lớn và thời điểm đã thích hợp, chúng tôi sẽ sớm có bài viết hai kỳ cảnh báo về thị trường BĐS với dẫn chứng từ việc đi thực địa quay trở lại. Rất mong quý độc giả đón xem!
*************************
@Tác giả Scott Fearon, 2015, trong quyển “Dead Companies Walking”:
“Một ví dụ cụ thể khác là năm 2008, khi tôi target một đối tượng bán khống tiềm năng là cty phát triển bất động sản bờ Tây có tên là California Coastal Communities.
Cal Coastal có đầy đủ checklist cho một “dead company walking”, nó gồng trên mình khối nợ vay dài hạn trị giá 200 triệu USD, trong khi đó doanh thu giảm một nửa từ 2006 -> 2007 còn vỏn vẹn 40 triệu USD. Dự án lớn nhất mà nó đang thực hiện là một khu nhà phố có tên là Brightwater ở gần Huntington Beach, California, tốc độ bán hàng khá chậm chỉ 40 căn/300 căn dự án. Nó còn có tranh chấp khi lô đất từng là nghĩa trang chôn thổ dân Da đỏ, gặp nhiều headlines báo chí khá xấu.
Dù vậy, quyết định short Cal Coastal không hẳn là điều dễ dàng hay chắc chắn gì khi mà nó được bán ngang với book value, nhiều quỹ đầu tư mua vào vì tâm lý chung của thị trường lúc bấy giờ mong chờ sự hồi phục đáng kể của ngành BĐS hậu khủng hoảng.
Thay vì gặp ban lãnh đạo cty, tôi quyết định lái xe đến Brightwater để thực địa: song cũng giống như khi Joseph Kennedy quyết định bán hết cổ phiếu khi nghe cậu bé bán giầy chia sẻ “stock tips”, sau khi thăm Brightwater, tôi về và bán khống ngay 200 nghìn cổ phiếu Cal Coastal!
Dự án đó quả là một thảm họa. Công ty đã phối các thiết kế nhà rẻ tiền lại với nhau và charge $800,000 USD cho căn rẻ nhất. Kính cách âm thì tệ hại, tôi có thể nghe được tiếng máy rửa chén của nhà đối diện khi ngồi trong căn bếp. Với những căn đắt nhất dự án tầm vài triệu đô, thì view nhìn của nó thì khó có thể gọi là “brightwater”, mà nên gọi là “dimwater”.
Tại thời điểm đó, tôi biết rằng thị trường BĐS bờ Tây này khó mà hồi phục nổi, khi mà các khách hàng đang cõng đâu đó 3-4 tầng nợ vay thế chấp (1st, 2nd, mortgages) chồng lên nhau, thứ mà họ không còn thu nhập để trả nổi, trái với sự cẩn trọng với nợ vay của các thế hệ lớn tuổi trước.
Công ty phá sản 1 năm sau đó, cổ phiếu về zero. Ngoài Cal Coastal, tôi còn bán khống thêm nhiều cổ phiếu khác thuộc ngành phát triển BĐS. Dù vậy, điều làm tôi ngạc nhiên không phải là diễn biến phá sản nhanh chóng của nhóm trên, mà là tâm lý phủ nhận sai lầm (psychological denial) của Wall St kéo dài chừng nào…
Hai tuần trước khi Cal Coastal nộp đơn phá sản, T10/2009, một analyst nổi tiếng tại San Francisco đã phát hành báo cáo khuyến nghị mua vào giá $1.5, anh ta kỳ vọng cty sẽ hồi lên mức $5 trước đó bất chấp khối nợ vay và hoạt động kinh doanh chưa thể hồi phục. 14 ngày sau, công ty phá sản! Oops. Ngay cả sau khi Cal Coastal nộp đơn, nhiều người vẫn hi vọng rằng nó sẽ quay lại. Một nhà quản lý quỹ lớn mua vào hàng triệu cổ phiếu Cal Coastal, để rồi mất luôn vài cents cuối cùng khi giá cổ phiếu về 0 đồng.
Thú thực tôi không giống như những gã trong quyển The Big Short của Michael Lewis, tôi không đoán được khủng hoảng 2008, nhưng tôi đã học hỏi và short nhanh chóng những case tệ hại. Có một câu châm ngôn thường gặp trong giới đầu tư: “Chẳng sao cả nếu ta sai, nhưng sẽ có vấn đề nếu ta khư khư cái sai đó!”…”
.
Saigon, một trưa Thứ năm bận rộn cuối năm, 22.01.2026, Ban biên tập TGN
Add comment